Helft van Belgische kmo’s overleeft amper drie maanden zonder inkomsten

​Teamleader brengt met de eerste KMOnitor een alarmerend maar helder beeld van de financiële gezondheid van Belgische ondernemingen. Ondanks hun veerkracht werken veel kmo’s op smalle marges en met beperkte buffers. Uit het rapport, gebaseerd op jaarrekeningdata van meer dan 8.000 bedrijven tussen 2022 en 2024, blijkt dat bijna de helft van de ondernemingen minder dan drie maanden cashreserve heeft. Vooral de horeca en Brusselse bedrijven blijven kwetsbaar.

Ondernemen blijft topsport

“De cijfers tonen dat ondernemen in België vandaag topsport is,” zegt Jeroen De Wit, CEO van Teamleader. “Ondernemers houden vol ondanks hogere kosten en onzekerheid. Door inzicht te geven in hun cijfers willen we hen de instrumenten geven om sterker en gezonder te groeien.”

Cash blijft de achilleshiel

In 2024 kon één op vier ondernemingen zijn kortlopende schulden niet met eigen middelen betalen, slechts een kleine verbetering tegenover 2022. Maar liefst 43,6% van de bedrijven heeft minder dan drie maanden cashbuffer, wat hen kwetsbaar maakt voor tijdelijke omzetdalingen of laattijdige betalingen. Zelfstandigen en micro-ondernemingen lopen het grootste risico, terwijl grotere bedrijven dankzij hun schaal iets stabieler blijven. Ook regionaal zijn er grote verschillen: in Henegouwen dreigt bijna drie op tien bedrijven in liquiditeitsproblemen te komen, tegenover één op vijf in Vlaams-Brabant.

Winstgevendheid onder druk

Gemiddeld draaide 23,44% van de Belgische kmo’s in 2024 verlies. De horeca spant de kroon, met 37% verlieslatende bedrijven. Kennisintensieve sectoren doen het beter, met een daling van het aantal verlieslatende ondernemingen tot 13,5%. Kleine kmo’s (11–50 werknemers) tonen veerkracht en zagen hun mediane winst met bijna 25% stijgen. Regionaal scoren West- en Oost-Vlaanderen het best, terwijl Waals-Brabant en Brussel achterblijven.

Groei op krediet

Steeds meer bedrijven financieren hun groei met schulden. In 2022 kon nog 56% uitbreiden met eigen middelen, in 2024 is dat gedaald tot 45%. Dat maakt ondernemingen gevoeliger voor rentestijgingen of laattijdige betalingen. Vooral bouw en horeca leunen zwaar op krediet, terwijl kennisintensieve bedrijven vaker groeien met eigen winst.

Aanhouden ondanks verlies

Opvallend is dat 11% van de Belgische kmo’s personeel aanwerft ondanks rode cijfers. Kleine bedrijven tonen zich het meest optimistisch, terwijl in de horeca zelfs één op drie ondernemingen blijft investeren in personeel ondanks verlies. Het illustreert de veerkracht en het geloof in toekomstige groei.

Kleine teams, hoge productiviteit

Micro-ondernemingen (2–10 werknemers) halen de hoogste productiviteit per werknemer, met gemiddeld €50.000 EBITDA per FTE. Middelgrote bedrijven (51–250 werknemers) blijven steken op €15.000. De handelssector noteerde een productiviteitsgroei van 17% op twee jaar tijd, terwijl de horeca structureel zwak blijft. Vlaams-Brabant en West-Vlaanderen voeren de ranglijst aan met de hoogste omzet per werknemer.

Financiële veerkracht onder druk

De KMOnitor maakt duidelijk dat Belgische kmo’s vechten tegen structurele uitdagingen: stijgende kosten, beperkte buffers en toenemende afhankelijkheid van krediet. Toch blijven veel ondernemers investeren in mensen en groei, vaak met beperkte middelen. Teamleader wil met dit rapport meer inzicht geven en zo bijdragen aan een gezondere kmo-sector.

Over de KMOnitor

De KMOnitor 2025 is een initiatief van Teamleader, in samenwerking met Bizzy. Het rapport analyseert de prestaties van meer dan 8.000 Belgische kmo’s tussen 2022 en 2024, opgedeeld naar grootte, sector en regio.

Over Teamleader

Teamleader is een Belgische scale-up, opgericht in 2012 door Jeroen De Wit, die ondernemers helpt hun dagelijkse werking te vereenvoudigen met geïntegreerde software voor offertes, klantbeheer en facturatie. Het bedrijf is marktleider in België en Nederland, telt 250 medewerkers en maakt sinds 2022 deel uit van de Visma-groep. Meer info: www.teamleader.eu