Herindustrialisering wordt selectiever: focus verschuift naar veerkracht, technologie en strategische controle

​Herindustrialisering in Europa en de Verenigde Staten gaat een nieuwe fase in. Wat begon als een brede beweging om productie dichter bij huis te brengen, evolueert vandaag naar een meer gerichte en strategische aanpak. Uit het nieuwste rapport van Capgemini Research Institute blijkt dat organisaties niet langer inzetten op massale uitbreiding, maar op slimme, kapitaalefficiënte keuzes die veerkracht en concurrentiekracht versterken.

Van brede ambitie naar gerichte strategie

Herindustrialisering is intussen stevig ingeburgerd. Zo heeft 73% van de grote Europese en Amerikaanse organisaties vandaag een strategie uitgerold of in ontwikkeling, tegenover 59% in 2024. Die stijging toont aan dat het thema structureel verankerd is in de bedrijfsstrategie.

Tegelijk daalt het totale investeringsvolume aanzienlijk. Waar bedrijven in 2025 nog plannen hadden voor investeringen van 4,7 biljoen dollar, zakt dat naar bijna 2,5 biljoen dollar in 2026. Die daling wijst niet op afnemende ambitie, maar op een duidelijke verschuiving naar selectievere en efficiëntere investeringsmodellen.

Organisaties herbekijken hun productie- en supplychainstructuren om kritieke afhankelijkheden te verminderen, zonder hun competitiviteit te verliezen. Daarbij kiezen ze steeds vaker voor hybride modellen die reshoring, nearshoring en friendshoring combineren.

Strategische waarde primeert op kostenbesparing

Opvallend is dat bedrijven hun beslissingen steeds minder baseren op kortetermijnkosten en meer op langetermijnwaarde. Maar liefst 86% van de organisaties geeft prioriteit aan factoren zoals markttoegang en veerkracht in de toeleveringsketen.

Die verschuiving weerspiegelt een bredere economische realiteit: in een context van geopolitieke spanningen, handelsconflicten en verstoringen in supply chains is controle over productiecapaciteit een strategische troef geworden.

Bedrijven verwachten bovendien dat schaalvoordelen op termijn de kosten per eenheid zullen verlagen, waardoor investeringen zich alsnog terugverdienen.

Regionale verschillen worden duidelijker

Hoewel de algemene trend richting herindustrialisering duidelijk is, ontstaan er steeds meer regionale verschillen in aanpak.

In continentaal Europa wint friendshoring sterk aan belang: 64% van de organisaties zet in op samenwerking met geopolitieke bondgenoten. In de Verenigde Staten ligt de nadruk dan weer sterker op reshoring, met 48% van de bedrijven die productie terughalen naar eigen land.

Europa toont een gematigder evolutie. Nearshoring neemt er af (van 55% naar 39%), terwijl reshoring licht toeneemt. Dat wijst op structurele uitdagingen zoals hogere kosten en complexe regelgeving.

Daarnaast hertekenen bedrijven hun internationale aanwezigheid. De afhankelijkheid van China wordt afgebouwd, terwijl investeringen toenemen in landen zoals India, Vietnam, Mexico en Canada. Tegelijk blijft China voor veel organisaties relevant: 64% plant om de investeringen daar te behouden of zelfs te verhogen.

Kritieke sectoren nemen voortouw

De impact van herindustrialisering is het grootst in sectoren waar afhankelijkheden en risico’s het meest voelbaar zijn. Industrieën zoals automotive, elektronica, halfgeleiders en defensie lopen voorop.

In deze sectoren verschuift de focus van grootschalige expansie naar technologiegedreven productie, waarbij flexibiliteit en controle centraal staan.

Voor minder kritieke sectoren zien we een andere trend: bedrijven kiezen vaker voor alternatieve modellen zoals contractproductie, gedeelde infrastructuur en multi-productie-assets. Zo behouden ze toegang tot capaciteit zonder zware kapitaalinvesteringen.

AI als versneller van industriële transformatie

Technologie speelt een sleutelrol in deze nieuwe fase van herindustrialisering. Maar liefst 87% van de organisaties plant investeringen in geavanceerde productietechnologieën zoals artificiële intelligentie, automatisering en digital twins.

AI wordt daarbij gezien als een cruciale hefboom om hogere productiekosten te compenseren en efficiëntie te verhogen. Concrete toepassingen situeren zich onder meer in productieplanning, supplychain-risicomodellering en locatieselectie.

Door snellere en beter onderbouwde beslissingen mogelijk te maken, helpt AI bedrijven om hun industriële strategie effectiever uit te voeren.

Talent blijft grootste bottleneck

Ondanks de technologische vooruitgang blijft het tekort aan gekwalificeerd talent een belangrijke uitdaging. Vooral vaardigheden in AI, automatisering en geavanceerde productie-engineering zijn schaars.

Voor veel organisaties vormt dit een rem op de verdere uitrol van herindustrialisering. Het onderstreept het belang van een geïntegreerde aanpak, waarbij technologische investeringen hand in hand gaan met de ontwikkeling van vaardigheden binnen de workforce.

Naar een nieuw industrieel evenwicht

De conclusie is duidelijk: herindustrialisering is geen tijdelijke trend, maar een structurele verschuiving in hoe bedrijven hun productie organiseren.

Waar vroeger schaal en kostenbesparing centraal stonden, ligt vandaag de focus op flexibiliteit, veerkracht en strategische autonomie. Organisaties bouwen aan regionaal gebalanceerde ecosystemen die minder kwetsbaar zijn voor externe schokken.

De uitdaging verschuift daarmee van strategie naar uitvoering. Bedrijven die erin slagen om technologie, talent en lange termijnvisie te combineren, zullen het best gepositioneerd zijn om in deze nieuwe industriële realiteit te groeien.