Wouter De Ploey © ZNA

Meer samenwerking tussen ziekenhuizen moet leiden tot efficiëntieoptimalisering

Strategie

Over de uitdagingen die op ziekenhuisdirecties afkomen hadden we een gesprek met Wouter De Ploey, CEO van ZNA.

Wat is ZNA?

ZNA, het Ziekenhuis Netwerk Antwerpen, is de grootste groep van algemene ziekenhuizen van Vlaanderen met niet minder dan 6.000 personeelsleden en 2.000 bedden. Tot de groep behoren onder meer het Middelheim ziekenhuis, Sint-Elisabeth, Stuivenberg, Sint-Erasmus, Jan Palfijn, Koningin Paola Kinderziekenhuis,....en enkele psychiatrische afdelingen.

Veranderend zorglandschap in Vlaanderen

Minister Maggie De Block is bezig met een hervorming van de ziekenhuisfinanciering, maar rekent intussen op meer regionale samenwerking tussen ziekenhuizen, de zogenaamde ziekenhuisnetwerken. Dat moet leiden tot efficiëntiewinsten.

In België moet er één ziekenhuisnetwerk komen per 400.000 à 500.000 inwoners. De verschillende ministers van Volksgezondheid bereikten begin november 2018 een akkoord over de verdeling van de toekomstige 25 ziekenhuisnetwerken: in Vlaanderen komen er 13, in Wallonië 8 en in Brussel 4. De bedoeling is dat de ziekenhuizen in die netwerken beter gaan samenwerken om het systeem betaalbaar te houden en de basiszorg voor de patiënt te verbeteren.
Het wetsvoorstel is intussen door de Kamercommissie geraakt, maar door de val van de regering laat de implementatie op zich wachten. 

Netwerkvorming

Al in november 2016 beslisten ZNA en GZA (de Gasthuis Zusters Antwerpen) om nauw te gaan samenwerken.
“Hoever die netwerkstructuur wettelijk moet gaan, is nog onduidelijk. Maar niets verplicht je om te integreren als netwerk. Het gaat over ziekenhuizen die zelfstandig funtioneren en afspraken maken. We willen een eenheid van visie, leiding (in de vorm van een personele unie, raad van bestuur en algemene vergadering) en vermogen. Zo streef je volledige integratie na”, zegt Wouter De Ploey.  

Het ZNA-GZA samenwerkingsverband heeft een overkoepelende vzw-structuur. Binnen dat kader werden bestuursleden uitgewisseld. 5 bestuurders van ZNA en 5 van GZA zetelen in de vzw. Samen met twee onafhankelijke bestuurders maken deze tien bestuurders het vzw-bestuursorgaan uit. De volgende stap zal één grote raad van bestuur en één algemene vergadering zijn, die voor elk van beide instellingen identiek is samengesteld. 

ZNA en GZA werken o.a. samen rond laboratoria pathologische anatomie en aan een gezamenlijk elektronisch patiëntendossier en een centrale apotheek. Op termijn is het de bedoeling dat ZNA en GZA één ziekenhuisnetwerk vormen, naast het netwerk rond UZA.

Na ZNA-GZA werden nog drie ziekenhuisnetwerken in de provincie Antwerpen gevormd:

  • Ziekenhuisnetwerk Kempen (ZNK) in december 2016 met SintDimpna Ziekenhuis Geel, AZ Herentals, Heilig Hartziekenhuis Mol en AZ Turnhout.
  • MELIBOVI een samenwerking tussen Imeldaziekenhuis Bonheiden, Heilig Hartziekenhuis Lier, AZ SintMaarten Mechelen en AZ Jan Portaels Vilvoorde in mei 2018.
  • Helix met AZ Klina Brasschaat, UZA Edegem, AZ Monica Antwerpen, AZ Sint Jozef Malle en AZ Rivierenland Rumst en Bornem.

Heel wat Vlaamse ziekenhuizen zijn financieel ziek

Uit recent onderzoek van de jaarrekeningen 2017 van 51 ziekenhuizen in Vlaanderen, waren er 27 die een winstmarge van 1% – wat voor een ziekenhuis een veilige buffer zou betekenen – niet halen. 16 Vlaamse ziekenhuizen sloten 2017 met verlies af. In 2016 waren er dat 11.

De oorzaak is te vinden in onderfinanciering. Almaar nieuwe reguleringen maken dat er telkens meer personeel en budget nodig zijn. De invoering van het Elektronisch Patiënten Dossier (EPD) – dat een veilige en vlotte informatiedoorstroming tussen verschillende zorgverleners, ook eerstelijns, mogelijk maakt – en het behalen van een kwaliteitslabel gaan gepaard met hoge kosten.

“ZNA is de meest rendabele ziekenhuisgroep in cash flow, maar ook in percenten uitgedrukt. Dat is de merite van de artsen, het personeel en Bruno Holthof die in 2004 als CEO werd aangesteld van de verlieslatende groep OCMW-ziekenhuizen in Antwerpen. In tien jaar tijd verwezenlijkten zij allen samen de omslag naar de winstgevende ziekenhuisgroep ZNA”, stelt Wouter De Ploey.

Uitdagingen die ziekenhuisdirecties moeten aangaan, hebben o.m. te maken met:  bakstenen opgeven, kleinere ziekenhuizen laten opgaan in een groter geheel, meer geld uittrekken voor verpleging – normaal heb je gemiddeld 1 verpleegkundige per 8 patiënten nodig – en ander personeel zoals IT’ers voor het EPD en de invoering van de privacyregulering GDPR.

In ‘ZNA bouwt aan de toekomst’ - artikel in het januari nummer van KMOinsider – heeft Wouter De Ploey het over de nieuwe ziekenhuissite ‘Cadix’ die ZNA in 2021 in gebruik zal nemen.

Foto van Wouter De Ploey © ZNA

Stel een vraag
aan een specialist

Heeft u vragen? Wij helpen u graag verder.

Ook interessant

Interessante bedrijven

  • Wise Holding - Otherways