De stille dreiging van stilstand in een onzekere wereld

​2.100 ondernemers, politici en genodigden verzamelden op de Invitito van Voka – Kamer van Koophandel Limburg in FRAME Hasselt. In zijn nieuwjaarstoespraak schetste voorzitter Joris Vrancken een economische context die ook in 2026 onzeker blijft, met geopolitieke spanningen, sociale onrust en een beperkte groeiverwachting. Tegelijk bracht hij een duidelijke boodschap van vertrouwen en ambitie. “Ondernemers blijven de motor van welvaart en vooruitgang, maar hebben nood aan rechtszekerheid, competitiviteit en beleid dat ondernemen opnieuw mogelijk maakt. Daarom komen we dit jaar met ons Toekomstplan 2035, een langetermijnplan met duidelijke keuzes om Limburg en Vlaanderen structureel te versterken richting de toekomst.”

Volgens Vrancken is de economische vooruitblik voor 2026 weinig geruststellend. De verwachte groei blijft beperkt tot maximaal 1% terwijl er minstens 2% groei per jaar nodig is om onze welvaart, werkgelegenheid en publieke voorzieningen duurzaam te kunnen financieren.

“Met een groei van 1% blijven we ter plaatse trappelen. We hebben minstens 2% jaarlijkse groei nodig, een pure economische noodzaak. Als we niet groeien, moeten we kiezen: besparen, belasten of achteruitgaan, precies wat we moeten vermijden.”

De voorzitter wees op een aantal structurele hinderpalen die ondernemerschap in Limburg vandaag remmen. Vooral de vergunningenproblematiek is symptomatisch voor een bredere uitdaging: te weinig rechtszekerheid en te trage besluitvorming, waardoor investeringen vertragen of wegvallen. “Ondernemers kunnen enkel investeren als ze weten waar ze aan toe zijn. Vandaag ontbreekt het kader aan rechtszekerheid te vaak. Vergunningen worden procedures zonder einde. Nefast voor groei, innovatie én verduurzaming.”

Daarnaast blijven hoge loon- en energiekosten en een toenemende regelneverij, vooral op Europees niveau, competitiviteit en investeringskracht onder druk zetten. “Onze ondernemers willen verduurzamen, digitaliseren en groeien. Dat lukt niet als de loonhandicap blijft en de energiekost structureel hoger ligt dan in de buurlanden. Het lukt ook niet als regelneverij een doel op zich wordt. Wie onderneemt, weet: regels moeten beschermen, niet verstikken.”

Industrie verliest terrein: productiviteit onder druk

Vrancken waarschuwde ook voor de impact van industrieverlies in Limburg. De provincie zag de voorbije periode meerdere zware industriële dossiers passeren met directe impact op toegevoegde waarde en productiviteit. “Het verlies van industriële activiteit is geen geïsoleerd verhaal. Het kost toegevoegde waarde, exportkracht en hoogwaardige jobs. En vertaalt zich vandaag al in een duidelijke daling van de productiviteit. Limburg heeft vandaag de laagste productiviteit van heel Vlaanderen. Een alarmsignaal dat we ernstig moeten nemen.”

Hervormingen zijn ingezet, maar niet ver genoeg

De voorzitter erkende dat er op verschillende beleidsniveaus hervormingen zijn gestart, maar de ambitie moet hoger. “In Vlaanderen zien we stappen rond vergunningen en innovatieve initiatieven zoals de Einsteintelescoop. Goede signalen. Maar eerlijk: de focus op industrie is nog te beperkt. We hebben een echte industriële strategie nodig, met snelheid, ruimte en zekerheid voor investeringen.”

Op federaal niveau verwees de voorzitter naar het begrotingsakkoord en maatregelen rond langdurig zieken, maar benadrukte hij dat lasten te vaak op ondernemingen terechtkomen en dat de begrotingsinspanning onvoldoende is. “Ondernemingen mogen niet telkens opnieuw de sluitpost worden. Te vaak worden extra lasten bij hen gelegd, terwijl de hervormingen niet diep genoeg gaan. Zonder serieuze begrotingsinspanning blijven we kwetsbaar voor elke volgende schok.”

Toekomstplan 2035

Met het Toekomstplan 2035 wil Voka – KvK Limburg, samen met ondernemers, richting geven aan een sterkere, duurzamere economie. Een plan met duidelijke keuzes voor meer competitiviteit en productiviteit, een investeringsvriendelijk kader, minder regels en een sterkere industriële basis.

“We leggen met dit Toekomstplan de richting uit naar 2035. Niet vanuit een ivoren toren, maar samen met bedrijven. Niemand kent de noden van onze economie beter dan onze ondernemers. Als we willen dat Limburg en Vlaanderen sterk blijven, moeten we keuzes durven maken: voor industrie, voor investeringen, voor rechtszekerheid en voor groei.” besluit Vrancken.