AI herschikt de arbeidsmarkt, werknemers twijfelen, terwijl de vraag naar techvaardigheden explodeert

​Terwijl bedrijven massaal inzetten op artificiële intelligentie, blijkt een opvallende kloof tussen perceptie en realiteit op de werkvloer. Eén op de vijf werknemers denkt dat zijn of haar job immuun is voor AI, terwijl de vraag naar nieuwe technologische vaardigheden ongezien snel stijgt. Tegelijk herdenken werknemers en werkgevers wat een succesvolle loopbaan vandaag betekent.

Werknemers onderschatten impact van AI

Volgens het jaarlijkse Workmonitor-onderzoek van Randstad gelooft 21 procent van de werknemers dat hun taken niet vatbaar zijn voor AI-gedreven efficiëntiewinsten. Tegelijk vreest bijna de helft dat vooral bedrijven voordeel halen uit de technologische omwenteling, en niet de werknemers zelf.

Die houding contrasteert sterk met wat er op de arbeidsmarkt gebeurt. In 2025 steeg de vraag naar vaardigheden rond zogenoemde “AI Agents” wereldwijd met meer dan 1.500 procent. Ook profielen die AI-systemen trainen, winnen snel aan belang. Daarnaast wordt het schrijven van duidelijke instructies voor AI-toepassingen steeds vaker gezien als een basisvaardigheid, los van functie of sector.

AI leidt tot taakverrijking, niet tot massaal jobverlies

De data wijzen vooral op verschuivingen binnen jobs, eerder dan op het verdwijnen ervan. AI neemt repetitieve taken over en creëert ruimte voor nieuwe verantwoordelijkheden. Werknemers lijken zich daarvan bewust: 65 procent erkent dat bijscholing noodzakelijk is, en meer dan de helft zoekt zelf actief naar manieren om vaardigheden toekomstbestendig te maken.

Die evolutie bevestigt een bredere trend waarin mensen niet vervangen worden door machines, maar steeds vaker samenwerken met technologie. De rol van de werknemer verschuift daarbij van uitvoerder naar regisseur en beoordelaar.

Van promotieladder naar portfolio-carrière

De technologische verandering zet ook klassieke loopbaanmodellen onder druk. Slechts 41 procent van de werknemers wil nog een traditionele, lineaire carrière volgen. Steeds meer mensen verkiezen een portfolio-aanpak, waarbij ze verschillende rollen, opdrachten of inkomensbronnen combineren, of bewust afzien van promoties.

Werkgevers herkennen die verschuiving. Bijna driekwart geeft aan dat de klassieke carrièreladder achterhaald is. Ook de manier waarop mensen werken, verandert mee. Vier op de tien werknemers hebben inmiddels een tweede job, vaak om financiële redenen. Anderen plannen om hun werkuren op te trekken of willen tijdens hun loopbaan verschillende soorten functies uitoefenen.

Werk-privébalans weegt zwaarder dan loon

Hoewel salaris voor veel werknemers een doorslaggevende factor blijft bij het kiezen van een job, speelt het een minder grote rol in de beslissing om te blijven. Bijna de helft noemt werk-privébalans als belangrijkste reden om trouw te blijven aan een werkgever. Dat percentage ligt beduidend hoger dan het aandeel dat salaris als doorslaggevend ziet voor retentie.

Die verschuiving dwingt organisaties om breder te kijken dan verloning alleen. Flexibiliteit, autonomie en duurzame inzetbaarheid winnen aan belang in een arbeidsmarkt die voortdurend in beweging is.

Managers als ankerpunt in onzekere tijden

Het vertrouwen in het bredere management daalt licht, vooral bij jongere werknemers. Tegelijk groeit het belang van de directe leidinggevende. Zes op de tien werknemers kijken in tijden van externe onzekerheid vooral naar hun manager voor houvast. De band tussen manager en werknemer is volgens het onderzoek sterker geworden dan het jaar voordien.

Ook samenwerking tussen generaties blijkt cruciaal. Oudere werknemers delen vooral hun ervaring en sociale vaardigheden, terwijl jongere collega’s kennis rond technologie en AI aanbrengen. Die wisselwerking onderstreept dat menselijke connectie een blijvende rol speelt, zelfs in een steeds meer door technologie gedreven werkomgeving.

Flexibel denken als voorwaarde voor groei

Volgens Randstad staat de arbeidsmarkt onder zware druk en zal vooral aanpassingsvermogen het verschil maken. AI wordt daarbij niet gezien als een bedreiging, maar als een hulpmiddel om werk anders en beter te organiseren. Klassieke ideeën over succes en carrière maken plaats voor flexibelere modellen, zowel bij werknemers als bij organisaties.

De rode draad is duidelijk: wie inzet op leren, samenwerking en realistische verwachtingen over technologie, vergroot zijn kansen in een arbeidsmarkt die fundamenteel aan het veranderen is.